ถังสังฆทาน (๔ กุมภาพันธ์ ๒๕๕๓)

ถังสังฆทาน

          คำว่า ถังสังฆทาน หมายถึง ถังพลาสติกที่บรรจุสิ่งของต่าง ๆ สำหรับถวายพระในการทำสังฆทาน ถังพลาสติกดังกล่าวคนทั่วไปนิยมใช้ถังสีเหลือง ส่วนของที่บรรจุในถัง แต่ก่อนนิยมใช้ข้าวสาร กะปิ น้ำปลา พริกแห้ง หอม กระเทียม นอกจากอาหารแห้งยังมีสิ่งของเครื่องใช้ที่เหมาะแก่ฐานานุรูปของพระภิกษุ เช่น ผ้าไตร ผ้าอาบน้ำฝน มีดโกน ยารักษาโรค เป็นต้น อันที่จริงสิ่งของที่ถวายเป็นสังฆทานอาจเป็นอาหารที่บรรจุในภาชนะอย่างใดอย่างหนึ่ง ถ้าเป็นสิ่งของก็อาจบรรจุหีบห่อแบบใดแบบหนึ่ง หรือใช้ถาด ตะกร้า หรือภาชนะอื่นก็ได้ ไม่จำเป็นต้องบรรจุในถังพลาสติกสีเหลืองอย่างที่ขายกันอยู่ทั่วไป และไม่ควรนำของหมดอายุหรือของใช้เช่นสบู่ ผงซักฟอก ที่มีกลิ่นแรง บรรจุในถังสังฆทาน

ที่มา :  บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย” ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๔ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๕๓ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.

สาธุ (๒) (๒๔ มกราคม ๒๕๕๓)

สาธุ (๒)

          คำว่า สาธุ นอกจากเป็นคำที่พระภิกษุสงฆ์ใช้เปล่งเพื่อแสดงว่าเห็นด้วย ยอมรับว่าเหมาะสมและดีงามแล้ว ยังเป็นคำที่พุทธศาสนิกชนทั่วไป ใช้เปล่งในสถานการณ์ต่าง ๆ กัน ดังนี้

          ๑. เปล่งเมื่อพระภิกษุผู้เป็นหัวหน้าสงฆ์สวดแสดงอานิสงส์ของศีล.

          ๒. เปล่งเมื่อพระภิกษุแสดงพระธรรมเทศนาจบ

          ๓. เปล่งเมื่อพระภิกษุให้พร 

          พุทธศาสนิกชนมักเปล่งคำว่า สาธุ ติดต่อกัน ๓ ครั้งช้า ๆ พร้อมกับยกมือที่ประนมไว้ขึ้นเหนือศีรษะ

          ๔. เปล่งเพื่ออนุโมทนาบุญที่บุคคลได้ทำไปแล้ว

ที่มา :  บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย” ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๒๔ มกราคม พ.ศ. ๒๕๕๓ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.

ใย-เยื่อ (๑๔ กุมภาพันธ์ ๒๕๕๓)

ใย-เยื่อ

          คำว่า ใย หมายถึง สิ่งที่เป็นเส้นเล็ก ๆ บาง ๆ เช่น ใยบัว ใยแมงมุม ตัวอย่างถ้อยคำที่มักได้ยินเสมอว่า ตัดบัวก็ยังเหลือใย. ใยอาหาร คือ เส้นใยที่อยู่ในผักผลไม้ ซึ่งมักย่อยไม่ได้ เราจึงกินผักผลไม้เพื่อให้มีกากใยช่วยขับถ่ายของเสียออกจากร่างกายได้สะดวก

          ส่วนคำว่า เยื่อ หมายถึงสิ่งที่เป็นแผ่นบาง ๆ อยู่ตามผิวของสิ่งต่าง ๆ เช่น เยื่อหัวหอมคือผิวบาง ๆ ใสที่หุ้มกลีบหัวหอมแต่ละชั้น. เยื่อไม้ไผ่คือผิวบาง ๆ ที่อยู่ภายในกระบอกไม้ไผ่ ซึ่งจะเห็นได้ชัดเมื่อแกะข้าวหลามออกจากกระบอก เยื่อไม้ไผ่จะหุ้มข้าวเหนียวไว้

          เยื่อ กับ ใย แม้จะมีลักษณะบางใสเหมือนกัน แต่เยื่อมีลักษณะเป็นแผ่น ใยมีลักษณะเป็นเส้น

ที่มา :  บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย” ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๑๔ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๕๓ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.