หลังไมค์ (๒๔ กรกฎาคม ๒๕๕๖)

หลังไมค์

          คำว่า ไมค์ เป็นคำย่อของคำที่มาจากภาษาอังกฤษว่า ไมโครโฟน หมายถึง เครื่องใช้สำหรับรับเสียงและเปลี่ยนคลื่นเสียงให้เป็นคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า และมีเครื่องขยายเสียงส่งไปยังลำโพงเพื่อให้เสียงดังและกระจายไปได้กว้างขึ้น ใช้สำหรับการพูดกับคนหมู่มากหรือใช้ในการถ่ายทอดเสียง. มีสำนวนที่ใช้คำว่า ไมค์ หลายสำนวน เช่น มือถือไมค์ ไฟส่องหน้า หมายถึง ผู้ที่เป็นนักร้องในสถานบันเทิง.  สำนวน หน้าไมค์ หลังไมค์ เป็นสำนวนที่มาจากรายการวิทยุที่ให้ผู้ฟังโทรศัพท์เข้าไปพูดคุยกับผู้จัดรายการวิทยุ ถ้าพูดออกอากาศเรียกว่า หน้าไมค์ ถ้าไม่ต้องการพูดออกอากาศ เรียกว่า หลังไมค์ เช่น ผู้ฟังขอพูดหลังไมค์กับผู้จัดรายการวิทยุ. ผู้ว่าราชการจังหวัดให้สัมภาษณ์จบ ก็บอกผู้จัดรายการว่าคำถามข้อสุดท้ายขอคุยหลังไมค์ก็แล้วกันครับ

ที่มา :  บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย”  ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๒๔ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๕๕๖ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.

 

ยักษ์ปักหลั่น (๑๔ สิงหาคม ๒๕๕๖)

ยักษ์ปักหลั่น

          ยักษ์ปักหลั่น (ยัก-ปัก-หลั่น) เป็นชื่อยักษ์ในเรื่องรามเกียรติ์ พระราชนิพนธ์พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช  มีเรื่องราวว่า พระรามทรงใช้ให้หนุมาน ชมพูพาน และองคต นำผ้าสไบและพระธำมรงค์ไปถวายนางสีดาที่ถูกทศกัณฐ์ลักพาตัวไปไว้ที่กรุงลงกา.  เมื่อทั้งสามยกกองทัพมาหยุดพักที่ริมสระโบกขรณี ได้พบกับยักษ์ปักหลั่นก็ต่อสู้กัน  เมื่อยักษ์ปักหลั่นรู้ว่าเป็นทหารของพระรามจึงเล่าเรื่องราวของตนว่า เดิมตนเป็นเทวดาคอยรับใช้พระอินทร์อยู่บนสวรรค์ชั้นดาวดึงส์ แต่ได้ลอบเป็นชู้กับนางฟ้าชื่อมาลี จึงถูกพระอินทร์สาปให้เป็นยักษ์มาเฝ้าสระโบกขรณีอยู่ที่ป่าหิมพานต์ และจะพ้นคำสาปได้ก็ต่อเมื่อถูกทหารของพระรามฆ่าตาย จึงอ้อนวอนให้หนุมานฆ่า  หนุมานสงสารจึงขอให้องคตซึ่งเป็นหลานของพระอินทร์เป็นผู้สังหารยักษ์ปักหลั่นแทน.

          ยักษ์ปักหลั่น ใช้เป็นคำเปรียบผู้มีรูปร่างใหญ่โตว่าเหมือนยักษ์ปักหลั่น  เช่น  รปภ.คนนั้นรูปร่างยังกะยักษ์ปักหลั่น.

ที่มา :  บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย”  ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๑๔ สิงหาคม พ.ศ. ๒๕๕๖ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.

 

สมอพิเภก (๖ ตุลาคม ๒๕๕๖)

สมอพิเภก

          สมอพิเภก เป็นชื่อพืชชนิดหนึ่ง เป็นไม้ต้นผลัดใบ สูงประมาณ ๑๕ เมตร ผลรูปกลมมีสัน ๕ สัน มีเปลือกแข็ง และมีขนละเอียดสีน้ำตาล ตำราอ้างอิงยาสมุนไพรไทย ของกรมพัฒนาการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก ระบุว่าผลแห้งใช้เป็นยา  มีสรรพคุณแก้เสมหะ ทำให้ชุ่มคอ แก้โรคตา แก้ธาตุกำเริบ บำรุงธาตุ แก้ไข้ เป็นต้น. สารสกัดสมอพิเภกมีฤทธิ์ลดระดับน้ำตาลกลูโคสในเลือด และมีฤทธิ์ต้านเซลล์มะเร็งบางชนิด

          ในภาษาสันสกฤตเรียกสมอพิเภกว่า วิภีตก (อ่านว่า วิ-พี-ตะ-กะ) มีเสียงใกล้เคียงกับ วิภีษณ (อ่านว่า วิ-พี-สะ-นะ) ชื่อตัวละครในเรื่องรามายณะ ซึ่งไทยเรียกว่า พิเภก ชื่อสมอวิภีตก จึงน่าจะกลายมาเป็นสมอพิเภกด้วยเหตุนี้

ที่มา :  บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย” ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๖ ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๕๖ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.