กระแบะ โดย ศ. ดร.กาญจนา นาคสกุล

กระแบะ

          กระแบะ หมายความว่า ส่วน ชิ้น. ปัจจุบันมักใช้ประกอบคำว่า มือ เป็น กระแบะมือ หมายความว่า เล็กนิดเดียว ใช้เปรียบเทียบขนาดของที่ดิน เช่น ที่เท่ากระแบะมือก็จริง แต่ถ้าขายก็ได้เงินเป็นล้านทีเดียว.

         คำว่า กระแบะ นี้ โบราณใช้ กระแบ่ เช่น ในเรื่องมหาชาติคำหลวง มีคำบรรยายลักษณะของชูชกว่า มีขี้แมลงวันขึ้นทุกส่วนทั่วทั้งตัวว่า “ขี้แมลงวนนเหลือแหล่ ทุกกระแบ่เนื้อบเหนเปล่าเลอย” ปัจจุบันใช้ว่า กระแบะ. กระแบะมือ หมายความว่า เท่าฝ่ามือ หรือ เล็กเพียงแค่ฝ่ามือ.

ผู้เขียน  ศ. ดร.กาญจนา  นาคสกุล  ราชบัณฑิต  สำนักศิลปกรรม ราชบัณฑิตยสถาน


การกำหนดอายุเยาวชน โดย ศ. ดร.กาญจนา นาคสกุล

การกำหนดอายุเยาวชน

          การกำหนดอายุของเยาวชนแตกต่างกันไปเป็นหลายแบบ เช่น โครงการเรือเยาวชน กำหนดอายุเยาวชนไม่เกิน ๓๐ ปี. องค์การสหประชาชาติกำหนดอายุ ๑๕ ถึง ๒๕ ปีบริบูรณ์. ศาลแพ่งและพาณิชย์ของไทยกำหนดว่า เยาวชนคือผู้ที่มีอายุเกิน ๑๔ ปีบริบูรณ์แต่ไม่เกิน ๑๘ ปีบริบูรณ์. ตรงกับพจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. ๒๕๔๒. 

          เยาวชนนั้นถือว่าเป็นผู้อ่อนผู้เยาว์ จึงเป็นผู้ที่ควรได้รับการให้อภัย หากกระทำผิดก็ควรได้รับโทษตามควรแก่วัยและความรู้เท่าไม่ถึงการณ์. การพิจารณาโทษจะแตกต่างจากผู้กระทำผิดที่เป็นผู้ใหญ่.


ผู้เขียน  ศ. ดร.กาญจนา  นาคสกุล  ราชบัณฑิต  สำนักศิลปกรรม ราชบัณฑิตยสถาน

การผันวรรณยุกต์ โดย ศ. ดร.กาญจนา นาคสกุล

การผันวรรณยุกต์

          ในการเขียน ภาษาไทยมีตัวพยัญชนะ รูปสระ บางพยางค์มีเครื่องหมายวรรณยุกต์ ตัวสะกด และตัวการันต์ด้วย. 

          ในการออกเสียง คำในภาษาไทยทุกพยางค์ต้องมีวรรณยุกต์ใดวรรณยุกต์หนึ่งในห้าเสียง คือ สามัญ เอก โท ตรี จัตวา. 

          พยางค์ใดจะออกเป็นวรรณยุกต์ใดอยู่ที่ตัวพยัญชนะต้นซึ่งแบ่งเป็นอักษรสูง อักษรกลาง อักษรต่ำ ร่วมกับเครื่องหมายวรรณยุกต์ ประกอบกับความสั้นยาวของสระ และเสียงพยัญชนะท้ายซึ่งทำให้พยางค์นั้นเป็น คำเป็น คำตาย ด้วย. 

          ถ้าไม่ท่องการผันวรรณยุกต์ ก็อาจจะอ่านคำภาษาไทยผิด เช่น ชื่อตำบลบ้านโฮ่ง โฮ่ง ต้องออกเสียงวรรณยุกต์เป็นเสียงโท ก็มีคนออกเป็นเสียงตรีว่า โฮ้ง ตำบลบ้านเหียะ คำว่า เหียะ มีเสียงวรรณยุกต์เอก ก็มีคนออกเป็นเสียงตรีว่า เฮียะ จึงไม่ถูกต้อง.

ผู้เขียน  ศ. ดร.กาญจนา  นาคสกุล  ราชบัณฑิต  สำนักศิลปกรรม ราชบัณฑิตยสถาน