หัวเห็ด โดย ศ. ดร.กาญจนา นาคสกุล

หัวเห็ด

          หัวเห็ด เป็นสำนวน เดิมมีความหมาย ว่า ดื้อ รั้น ไม่ยอมตามง่าย ๆ มีความคิดอย่างไรก็คงเป็นอย่างนั้น. กาญจนาคพันธุ์ อธิบายว่า หัวเห็ดเป็นคำเรียกตะปูชนิดหนึ่ง ซึ่งมีหัวใหญ่เหมือนดอกเห็ด เมื่อตอกอะไรก็จะตรึงแน่น ไม่หลุดออกง่าย. คนที่มีความคิดความเชื่ออย่างไรก็ติดแน่นอยู่อย่างนั้น จึงเปรียบว่า เหมือนตะปูหัวเห็ด หรือเรียกว่า หัวเห็ด เช่น ไม่ว่าใครจะนิยมปรับเปลี่ยนวิถีชีวิตไปอย่างไร คุณย่าก็ไม่ยอมให้ใครมาเปลี่ยนอะไรในบ้านเลย ใคร ๆ ว่าท่านหัวเห็ดอย่างนี้มาตั้งแต่สาว ๆ แล้ว.

          ปัจจุบัน คำว่า หัวเห็ด กลายความหมายจากดื้อรั้น มาเป็น อดทน ทรหด ทำงานอย่างไม่ย่อท้อ เช่น นักข่าวหัวเห็ดเข้าไปทำข่าวในแดนที่มีการสู้รบกันได้อย่างกล้าหาญ. นักสืบหัวเห็ดพยายามสืบจนสามารถไขเรื่องลับให้กระจ่างได้.

ผู้เขียน ศ. ดร.กาญจนา นาคสกุล ราชบัณฑิต สำนักศิลปกรรม ราชบัณฑิตยสถาน