กานพลู โดย ศ. ดร.กาญจนา นาคสกุล

กานพลู

          กานพลู (กาน-พฺลู)  คือ ดอกตูมของต้นกานพลูที่เอามาตากแห้ง. ดอกตูมนี้ตอนแรกมีสีขาว ต่อมาจะเปลี่ยนเป็นสีเขียวและกลายเป็นสีแดง. ดอกช่วงที่จะเปลี่ยนเป็นสีแดงนี่เองที่ผู้ปลูกกานพลูจะเก็บเอามาตากแดด.

          ดอกกานพลูมีกลิ่นและรสเผ็ดร้อน มีฤทธิ์ฆ่าเชื้อแบคทีเรียได้ คนโบราณใช้เคี้ยวกินกับหมากพลูเพื่อดับกลิ่นปากได้ และอาจแก้ปวดฟันแก้เจ็บคอได้ด้วย. 

          กานพลูเป็นพืชที่มีถิ่นกำเนิดในเกาะ Moluccas เดิมเรียกว่า กรามพลู เนื่องจากลักษณะของดอกเหมือนฟันกราม ต่อมาจึงเพี้ยนเป็น กานพลู.

ผู้เขียน  ศ. ดร.กาญจนา  นาคสกุล  ราชบัณฑิต  สำนักศิลปกรรม ราชบัณฑิตยสถาน

กระบวนการ-ขบวนการ โดย ศ. ดร.กาญจนา นาคสกุล

กระบวนการ-ขบวนการ 

         กระบวนการ หมายถึง การเปลี่ยนแปลงที่เป็นลำดับตามระบบของสิ่งที่ดำเนินไปตามธรรมชาติ ปรากฏการณ์ธรรมชาติที่สิ่งใดสิ่งหนึ่งค่อย ๆ เปลี่ยนแปลงอย่างเป็นระบบ เช่น กระบวนการสังเคราะห์แสงของพืช กระบวนการเจริญเติบโตของเด็กตั้งแต่อยู่ในครรภ์มารดาจนคลอดออกมาสู่โลกหมายความว่า วิธีดำเนินการตามแบบแผนและขั้นตอนที่ได้กำหนดไว้แน่นอน เช่น เขาต้องการให้มีการพิจารณาข้อกล่าวหาตามกระบวนการยุติธรรมของศาล. กระบวนการจัดการเรียนการสอนคำว่า กระบวนการ เป็นคำที่บัญญัติให้ตรงกับคำในภาษาอังกฤษว่า process.

         คำว่า ขบวนการ หมายถึงกลุ่มบุคคลที่รวมกันเพื่อดำเนินการอย่างใดอย่างหนึ่ง ซึ่งมักจะเกี่ยวข้องกับทางการเมือง การปกครองบ้านเมือง การต่อต้านอริราชศัตรู เป็นต้น เช่น นักศึกษารวมตัวกันตั้งขบวนการต่อต้านสินค้าต่างประเทศ. ในประเทศเยอรมนีสมัยนาซีปกครอง มีขบวนการใต้ดินต่อต้านรัฐบาล. 
         คำว่า ขบวนการ ในความหมายนี้ตรงกับคำในภาษาอังกฤษว่า movement. 

         ในภาษาไทย คำว่า ขบวนการ อาจใช้หมายถึง การดำเนินการที่เป็นเครือข่ายโยงใยเกี่ยวข้องกับบุคคลหลายฝ่ายก็ได้ เช่น ขบวนการค้ายาเสพติดมีเครือข่ายขยายไปหลายประเทศในเอเชีย. การคอร์รัปชันในประเทศนี้ทำกันเป็นขบวนการทีเดียว.

ผู้เขียน  ศ. ดร.กาญจนา  นาคสกุล  ราชบัณฑิต  สำนักศิลปกรรม ราชบัณฑิตยสถาน