พระวิธุรบัณฑิต

          พระวิธุรบัณฑิต (อ่านว่า วิ-ทุ-ระ-บัน-ดิด) เป็นชื่อของพระโพธิสัตว์ในเรื่องวิธุรชาดก ทรงบำเพ็ญสัจจบารมี ได้แก่ พูดจริง ทำจริง และจริงใจ

          วิธุรชาดก เป็นชาดกเรื่องที่ ๙ ในทศชาติชาดก  กล่าวถึงพระโพธิสัตว์เมื่อเสวยพระชาติเป็นพระวิธุรบัณฑิต อำมาตย์ในสำนักพระเจ้าเการพ  ได้ตัดสินข้อโต้เถียงของพระอินทร์ พญาครุฑ พญานาคราช และพระเจ้าเการพ ซึ่งโต้เถียงกันด้วยเรื่องศีลว่าต่างก็เลิศกว่าของผู้อื่น  วิธุรบัณฑิตตัดสินตามความเป็นจริงโดยไม่เข้าข้างพระเจ้าเการพผู้เป็นนายของตน เมื่อนางวิมลาภรรยาของพญานาคราชได้ฟังเรื่องราวก็อยากฟังธรรมจากวิธุรบัณฑิต จึงแกล้งป่วย ขอให้นำหัวใจของวิธุรบัณฑิตมารักษา    ปุณณกยักษ์ได้ใช้วิธีการต่าง ๆ ฆ่าวิธุรบัณฑิตเพื่อเอาหัวใจแต่ไม่สำเร็จ  วิธุรบัณฑิตรู้ได้ด้วยปัญญาว่านางวิมลาต้องการฟังธรรมจึงให้พาไปยังเมืองบาดาลเพื่อแสดงธรรม  พญานาคและนางวิมลาก็มีความยินดียิ่งตรัสว่า ปัญญานั่นแหละคือหัวใจของบัณฑิต

ที่มา :  บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย”  ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๒๘ ธันวาคม พ.ศ. ๒๕๕๖ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.