มัจฉานุ

          มัจฉานุเป็นตัวละครในบทละครเรื่องรามเกียรติ์ มัจฉานุเป็นลิงผิวกายสีขาวมีหางเป็นปลา ด้วยเหตุที่เป็นลูกของหนุมานซึ่งเป็นลิงกับนางสุพรรณมัจฉาซึ่งมีร่างกายส่วนบนเป็นสตรี ส่วนล่างเป็นปลา. นางสุพรรณมัจฉาได้สำรอกลูกออกมาฝากไว้กับรุกขเทวดา

          ไมยราพซึ่งเป็นพญายักษ์ครองเมืองบาดาลออกมาเที่ยวป่าได้พบกับมัจฉานุและนำไปเลี้ยงเป็นบุตรบุญธรรม ขุดสระขนาดใหญ่ให้เป็นที่อยู่ของมัจฉานุและให้ทำหน้าที่เฝ้าด่าน ต่อมามัจฉานุได้สู้รับกับหนุมาน ปรากฏว่าไม่มีใครแพ้ใครชนะ หนุมานเห็นรูปร่างของมัจฉานุคล้ายตนจึงสอบถามถึงพ่อแม่ เมื่อมัจฉานุบอกหนุมานก็รู้ว่าเป็นลูกของตน มัจฉานุไม่แน่ใจว่าหนุมานเป็นพ่อ  หนุมานจึงสำแดงฤทธิ์หาวเป็นดาวเป็นเดือน มัจฉานุเห็นจริงตามคำที่แม่บอกไว้จึงเชื่อหนุมานและอยากบอกทางให้บิดาไปช่วยพระราม แต่ก็เกรงว่าจะเป็นภัยแก่ไมยราพบิดาบุญธรรมซึ่งมีบุญคุณ จึงตัดสินใจบอกเป็นกลาง ๆ ให้หนุมานคิดเอาเองว่า “บิดาลงมาทางไหน ทางนั้นจะไปยังมีอยู่” หนุมานจึงลงไปตามก้านบัวจนถึงเมืองของไมยราพ

ที่มา :  บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย” ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๒ ธันวาคม พ.ศ. ๒๕๕๔ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.