สะบ้า

          สะบ้า เป็นชื่อไม้เถาชนิดหนึ่ง มีฝักคล้ายฝักสะตอ แต่ใหญ่กว่า ข้างในมีเมล็ดกลมแบนและแข็ง  ล้อกลิ้งได้ เรียกว่า ลูกสะบ้า   โบราณใช้เล่นทอยกัน  จนเกิดเป็นการเล่นชนิดหนึ่ง.  ในช่วงเทศกาลสงกรานต์  ชนชาวไทยเชื้อสายมอญจะนำลูกสะบ้ามาเล่นแข่งกันระหว่างชายหนุ่มกับหญิงสาว ซึ่งเท่ากับเป็นการเปิดโอกาสให้หนุ่มสาวได้พบกัน รู้จักกันในที่เปิดเผย  โดยอยู่ในสายตาของผู้ใหญ่ด้วย. การเล่นสะบ้าของชาวไทยเชื้อสายมอญอาจใช้ลูกสะบ้าจริง หรือใช้สิ่งอื่นที่มีลักษณะกลมแบนกลิ้งได้ ก็ได้. การเล่นมักจะจัดที่บ้านฝ่ายหญิง  มีสาว ๆ และหนุ่ม ๆ จำนวนมากเล่นกันเป็นคู่ ตามกติกาที่ทราบกันดี. การเล่นสะบ้านี้ บางทีเรียกว่า สะบ้ามอญ. คำว่า สะบ้า นอกจากจะใช้เรียกลูกสะบ้าและการเล่นสะบ้าแล้ว ยังหมายถึง กระดูกที่อยู่หน้าข้อเข่า มีลักษณะและขนาดใกล้เคียงกับเมล็ดสะบ้า ด้วย.

ที่มา :  บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย” ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๒๗ มิถุนายน พ.ศ. ๒๕๕๒ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.