สัมพันธภาพ – สัมพัทธภาพ

          สัมพันธภาพ กับ สัมพัทธภาพ ออกเสียงคล้ายกัน แต่มีความหมายต่างกัน.

          คำว่า สัมพันธภาพ ตรงกับคำภาษาอังกฤษว่า relationship (อ่านว่า รี-เล-ชั่น-ชิป)    คำ สัมพันธ (อ่านว่า สัม-พัน-ทะ) หมายถึง ผูกพัน เกี่ยวข้อง. คำ พันธ (อ่านว่า พัน-ทะ) เขียน พ พาน  ไม้หันอากาศ  น หนู  ธ ธง.     คำว่า ภาพ มาจากคำ ภาว (อ่านว่า พา-วะ) ในภาษาบาลีสันสกฤต.  สัมพันธภาพ จึงหมายถึง ความผูกพัน หรือความเกี่ยวข้อง เช่น ประเทศจีนกำลังสร้างสัมพันธภาพกับประเทศอินเดีย.  ในการเรียนการสอน ครูกับนักเรียนต้องมีสัมพันธภาพที่ดีต่อกัน.

          ส่วนคำว่า สัมพัทธภาพ ตรงกับคำภาษาอังกฤษว่า relativity (อ่านว่า เรล-ละ-ทิ-วะ-ที่) คำว่า สัมพัทธ (อ่านว่า สัม-พัด-ทะ) หมายถึง เปรียบเทียบกัน คำ พัทธ (อ่านว่า พัด-ทะ) เขียน พ พาน ไม้หันอากาศ  ท ทหาร  ธ ธง.  สัมพัทธภาพ หมายถึง การเปรียบเทียบกัน หรือสภาวะที่ต่างกันในเชิงเปรียบเทียบกัน. เช่น มีทฤษฎีทางภาษาศาสตร์แสดงสัมพัทธภาพของภาษากับความคิดว่า คนที่พูดภาษาต่างกันมากก็จะมีความคิดต่างกันมาก. ความดีเป็นลักษณะเชิงสัมพัทธภาพ ต้องเปรียบเทียบกันจึงจะรู้ว่าผู้ใดดีกว่ากัน.

ที่มา :  บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย”  ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๑๘ ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๕๐ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.