อัฐฬส

          คำว่า อัฐ กับ ฬส ใช้คู่กันเป็น อัฐฬส (อ่านว่า อัด-ลด) หมายถึงเงิน เช่น ยายบอกหลานว่าไม่ต้องซื้อขนมมาฝากยาย อัฐฬสยิ่งหายากอยู่ด้วย

          อัฐ เป็นคำยืมจากคำภาษาบาลี อฎฺ (อ่านว่า อัด-ถะ) แปลว่า แปด เช่น อัฐบริขาร (อ่านว่า อัด-ถะ -บอ-ริ  -ขาน) หมายถึงเครื่องใช้สอยของพระภิกษุในพระพุทธศาสนา มี ๘ อย่าง. 

          คำว่า ฬส ตัดมาจากคำ โสฬส แปลว่า ๑๖ เช่น โสฬสรูปพรหม (อ่านว่า โส-ลด-รูบ-ปะ -พฺรม) หมายถึง ที่อยู่ทั้ง ๑๖ ชั้นของพรหมที่มีรูปร่าง หรือหมายถึง พรหมที่มีรูปร่างทั้ง ๑๖ ชั้น

          นอกจาก อัฐ และ โสฬส จะเป็นคำบอกจำนวนแล้ว ยังเป็นคำเรียกเงินตราอีกด้วย   เริ่มใช้อัฐและโสฬสในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว พระองค์โปรดเกล้าโปรดกระหม่อม ให้นำดีบุกมาทำเป็นเงินเหรียญมีค่า ๘ อัฐ เท่ากับ ๑ เฟื้อง     และ ๑ เฟื้อง เท่ากับ ๑๖ โสฬส. ปัจจุบันเลิกใช้ อัฐ และ โสฬส แล้ว แต่ยังมีผู้ใช้คำว่า อัฐ และ อัฐฬส ในความหมายว่า “เงิน” อยู่

ที่มา :  บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย” ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๑๘ เมษายน พ.ศ. ๒๕๕๒ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.