แป้ง

          แป้ง เป็นคำที่เรียกสิ่งที่เป็นผงละเอียด มีสีขาว ได้จากการโม่หรือบดเมล็ดพืช หรือบดรากไม้บางชนิด เช่น โม่ข้าวเจ้าเป็นแป้งทำขนม.  แป้งสาลีได้จากการบดเม็ดข้าวสาลี.  แป้งมีหลายชนิด เช่น แป้งที่ใช้ทำขนมมี แป้งข้าวเจ้า แป้งข้าวเหนียว แป้งสาลีหรือแป้งมี่ แป้งเท้ายายม่อม แป้งถั่วเขียว แป้งมันสำปะหลัง เป็นต้น. แป้งที่ใช้ทำเชื้อสำหรับทำข้าวหมาก เรียก แป้งข้าวหมาก ถ้าเป็นเชื้อสำหรับทำเหล้า เรียก แป้งเหล้า.

          เนื่องจากแป้งเป็นผงสีขาว  แป้งจึงใช้สำหรับผัดหน้าหรือทาตัวให้ขาวนวล เรียกว่า แป้งผัดหน้า.   แป้งผัดหน้าทำมาจากเกลือจืดหรือทำจากหินชนวน  ซึ่งเมื่อนำมาคั่วจะกลายเป็นผลึกสีขาว เป็นเนื้อแป้งละเอียด แต่มีกรวดทรายปนอยู่ ต้องเกรอะเอาเนื้อแป้งมาหยอดเป็นเม็ดเล็ก ๆ ตากแดดให้แห้ง. ถ้านำมาอบทำให้มีกลิ่นหอม เรียก แป้งร่ำ. แป้งที่ใช้ผัดหน้า มักเรียกว่า แป้งนวล. เนื่องจากแป้งเป็นผงละเอียด จึงนำมาใช้เปรียบสิ่งต่าง ๆ  ที่ละเอียดว่า ละเอียดเป็นแป้ง หรือ ละเอียดอย่างกับแป้ง

ที่มา :  บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย”  ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๒๓ มิถุนายน พ.ศ. ๒๕๕๔ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.