ใส่ไคล้

          ใส่ไคล้ หมายความว่า หาความใส่ร้ายผู้อื่นด้วยเล่ห์กล เช่น เขาถูกเพื่อนร่วมงานพูดใส่ไคล้ว่ายักยอกเงินหลวง  จนผู้บังคับบัญชาไม่ไว้วางใจ นางใส่ไคล้น้องสะใภ้ว่าขโมยเงิน. 

          แต่เดิม ใส่ไคล้ หมายถึง แสร้งทำ หรือทำให้เหมือน เช่นในบทละครนอกเรื่อง คาวี พระราชนิพนธ์ในพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย มีบทกลอนบรรยายความตอนที่พระคาวีแสร้งทำเสมือนเป็นท้าวสันนุราช ว่า

          “ว่าพลางทางชวนพระฤๅษี          ลงจากที่แท่นทองผ่องใส
          ยุรยาตรเยื้องย่างเข้าข้างใน         ใส่ไคล้ให้เหมือนเจ้าธานี”

          คำว่า ไคล้ ใน ใส่ไคล้ ข้างต้น น่าจะมีความหมายเหมือนกับ คำว่า คล้าย.  ในอักขราภิธานศรับท์ ก็มีคำว่า ไคล้ ใน ไคล้คลึง ให้ความหมายไว้ว่า “ไคล้คลึง คือลักษณะสิ่งที่คล้ายกัน เหมือนกัน แม้นกัน เท่ากัน เสมอกันนั้น.”

          ใส่ไคล้ หมายถึง สร้างเรื่องให้ดูเหมือนเป็นเรื่องจริง ต่อมาความหมายแคบลง หมายถึง ใส่ร้ายด้วยเล่ห์กล

ที่มา :  บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย” ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๒๖ ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๕๕ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.